Szokujące prognozy
Podsumowanie: Szokujące prognozy na 2026 rok
Saxo Group
Za pomocą jednego rachunku Saxo można korzystać z obu naszych platform.
Wybuchowy powrót uranu: między Big Techem a rewolucją jądrową
Dorian Anglada
Investment Analyst
Najważniejsze wnioski:
Wzrost znaczenia sztucznej inteligencji oraz rozbudowa centrów danych generują ogromne i trwałe zapotrzebowanie na energię elektryczną, a zaspokoić je mogą przede wszystkim stabilne źródła o wysokiej gęstości energetycznej – na czele z energetyką jądrową.
Energia jądrowa staje się kluczowym filarem realizacji globalnych celów klimatycznych: jest niskoemisyjna, stabilna i sprawdzona, a do tego wspierana przez politykę publiczną i zobowiązania międzynarodowe.
Po latach niedoinwestowania globalna produkcja uranu nie nadąża za rosnącym popytem: zapasy maleją, a ponowne uruchamianie kopalń zajmuje lata, co utrwala nierównowagę na rynku.
Po dwóch dekadach braku zainteresowania uran wraca na pierwszy plan – i to na znacznie większą skalę niż wcześniej. Popyt rośnie gwałtownie, częściowo napędzany przez gospodarkę cyfrową, podczas gdy podaż, po latach niedoinwestowania, nie nadąża. Przy szerokim wsparciu ze strony polityki publicznej uran wyrasta dziś na jeden z kluczowych długoterminowych trendów na rynku surowców.
Uran: czym jest i jak działa
Uran to ciężki, naturalnie promieniotwórczy metal, który w skorupie ziemskiej występuje w bardzo niskich stężeniach (rzędu 2–4 gramów uranu na tonę skały). Jest podstawowym paliwem reaktorów jądrowych w energetyce cywilnej. Jego kluczową właściwością jest zdolność do rozszczepienia jądrowego: gdy neutron uderza w jądro uranu, dochodzi do jego podziału i uwolnienia ogromnej ilości energii – nawet dwumilionokrotnie większej niż przy spalaniu pojedynczego atomu węgla.
Energia jądrowa: gęsta energetycznie, niezawodna i niskoemisyjna
Energia jądrowa cechuje się wyjątkowo wysoką gęstością energii: 7 gramów wzbogaconego uranu dostarcza tyle energii co tona węgla. Elektrownie jądrowe pracują ze współczynnikiem wykorzystania mocy powyżej 92% (dla wiatru to około 25–35%, a dla fotowoltaiki około 22%), zapewniając stabilną, ciągłą produkcję – kluczową dla nowoczesnych systemów elektroenergetycznych.
Pod względem emisji dwutlenku węgla energia jądrowa należy do najczystszych źródeł; jest porównywalna z morską energetyką wiatrową i zdecydowanie czystsza niż gaz ziemny, co potwierdzają analizy IPCC.
Od kopalni do reaktora: łańcuch wartości
Droga uranu z złoża do reaktora jest długa i złożona: obejmuje wydobycie, konwersję, wzbogacanie, a następnie produkcję elementów paliwowych. Każdy z tych etapów wymaga kapitałochłonnej infrastruktury i specjalistycznych kompetencji. Ta „sztywność” sprawia, że podaż nie jest w stanie szybko dostosować się do sygnałów cenowych.
Trzy katalizatory wzrostu rynku uranu
Supercykl surowcowy to wieloletnia, nierzadko trwająca dekadę lub dłużej, faza rynku, w której strukturalny popyt trwale przewyższa zdolności podażowe, co wymusza głębokie dostosowania na rynku. Uran właśnie wchodzi w taki etap za sprawą jednoczesnego działania trzech kluczowych katalizatorów – co stanowi rzadką w historii rynków surowcowych zbieżność.
1) AI: Niezwykły apetyt na energię
Generatywna sztuczna inteligencja wywołuje bezprecedensowy wzrost zapotrzebowania na energię elektryczną. Jedno zapytanie do ChatGPT zużywa około 2,9 Wh – niemal dziesięciokrotnie więcej niż standardowe wyszukiwanie w Google. Trenowanie i obsługa dużych modeli językowych wymagają klastrów GPU pracujących 24/7.
Według Międzynarodowej Agencji Energetycznej (IEA) zapotrzebowanie centrów danych na energię elektryczną wyniosło około 460 TWh w 2024 r. i może sięgnąć 1 300 TWh do 2035 r. Źródła o zmiennej generacji, takie jak energia słoneczna i wiatrowa, nie zapewniają tak stałej i przewidywalnej mocy, dlatego giganci technologiczni coraz śmielej sięgają po energetykę jądrową:
• Meta i Amazon w 2025 r. zakontraktowały ponad 10 GW mocy w źródłach czystej energii, z czego niemal 23% przypada na energetykę jądrową.
• Microsoft wraz z Constellation zainwestował 16 mld USD w ponowne uruchomienie elektrowni Three Mile Island.
• Google rozwija projekty SMR-ów (małych reaktorów modułowych) o łącznej mocy 500 MW we współpracy z Kairos Power.
• Meta dysponuje mocą jądrową 6,6 GW – to rekord w skali globalnej wśród firm technologicznych.
2) Transformacja energetyczna
Aby osiągnąć neutralność klimatyczną do 2050 r. i redukcję emisji o 50% do 2035 r., same odnawialne źródła energii nie wystarczą. Energia jądrowa, stabilna, dojrzała technologicznie i niskoemisyjna, jest kluczowym elementem dekarbonizacji.
• COP28: 22 państwa zobowiązały się potroić globalne moce jądrowe do 2050 r.
• UE: energetyka jądrowa została włączona do unijnej taksonomii zrównoważonego finansowania w 2022 r.
• Francja: 14 nowych reaktorów EPR2; Wielka Brytania: powołanie Nuclear Acceleration Office; wiele krajów wznawia lub przyspiesza programy jądrowe.
3) Strukturalny deficyt podaży
Globalny rynek uranu przeszedł od chronicznej nadpodaży do strukturalnego deficytu, którego istniejące zapasy nie są już w stanie zrównoważyć. Zapotrzebowanie reaktorów jądrowych na uran przewyższa wydobycie z kopalń o 40–50 mln funtów rocznie, a globalne zapasy od 2012 r. skurczyły się o 38% – do ok. 800 mln funtów w 2023 r.
Przy szybko rosnącym popycie i ograniczonym wydobyciu deficyt będzie się pogłębiał, co powinno wspierać ceny uranu i dodatkowo umacniać jego strategiczne znaczenie.
Uczestnicy łańcucha wartości
Łańcuch wartości w sektorze uranu oferuje różne punkty wejścia – w zależności od preferowanego stosunku ryzyka do zwrotu.
Zintegrowani wydobywcy: bezpośrednia ekspozycja na cenę
To spółki, które posiadają i eksploatują kopalnie uranu. Ich przychody i rentowność są ściśle skorelowane z ceną surowca, dlatego mocno reagują na zmiany podaży i popytu.
• Cameco (Kanada) – globalny lider wśród zintegrowanych wydobywców (24% kanadyjskiej produkcji uranu).
• Kazatomprom (Kazachstan) – największy producent na świecie (ok. 43% globalnej produkcji uranu).
• NexGen Energy (Kanada) – właściciel złoża Arrow w regionie Athabasca, uważanego za jedno z najbogatszych na świecie.
SMR-y: kolejna rewolucja jądrowa
SMR-y (Small Modular Reactors – małe reaktory modułowe) to przełom technologiczny, który może przeobrazić branżę w nadchodzących dekadach. Te „mini-reaktory” (50–500 MW) powstają w fabrykach, są modułowe i mogą być uruchamiane w ciągu 3–5 lat, podczas gdy duże bloki zwykle wymagają 10–15 lat. Z perspektywy Big Techu ich zalety są oczywiste: możliwość lokalizacji blisko centrów danych, dedykowane i skalowalne zasilanie oraz harmonogramy budowy dopasowane do tempa gospodarki cyfrowej.
• Oklo rozwija mały reaktor, który ma rozpocząć wytwarzanie energii elektrycznej w 2027 r.
• NuScale Power oferuje modułowe rozwiązania dopasowane do potrzeb przemysłu i dużych odbiorców.
• Rolls-Royce SMR opracowuje kompaktowy reaktor; projekt wspierają rząd Wielkiej Brytanii i europejscy inwestorzy.
• X-energy pracuje nad innowacyjnym projektem z poparciem rządu USA.
SMR-y mogą być następną rewolucją jądrową, zapewniając firmom i inwestorom dostęp do niezawodnej, szybko wdrażanej energii, w pełni zgodnej z potrzebami infrastruktury cyfrowej i sztucznej inteligencji.
Spółki energetyczne z aktywami jądrowymi: stabilność i przewidywalność
To firmy, które eksploatują elektrownie jądrowe i bezpośrednio wytwarzają energię elektryczną. W odróżnieniu od wydobywców czy spółek technologicznych, ich działalność jest bardziej stabilna – często sprzedają energię na podstawie długoterminowych kontraktów, co zapewnia większą przewidywalność przychodów.
• Constellation Energy – czołowy prywatny operator elektrowni jądrowych w USA; ma długoterminowy kontrakt z Microsoftem, zapewniający dużą przewidywalność przychodów.
• Vistra Corp. – eksploatuje kilka bloków jądrowych w USA i ma umowę z Metą.
• Duke Energy – posiada znaczną flotę jądrową, ale pozostaje zdywersyfikowaną grupą energetyczną.
• EDF – największy operator jądrowy na świecie, 56 reaktorów we Francji; spółka w 100% należy do państwa i jest kluczowa dla krajowej strategii energetycznej.
Jak uzyskać ekspozycję na ten trend:
⛏️ Zintegrowani wydobywcy
Inwestowanie bezpośrednio w spółki, które posiadają i eksploatują kopalnie uranu lub działają w całym łańcuchu wartości.
Tematyczne ETF-y
ETF-y tematyczne dają zdywersyfikowaną ekspozycję na cały ekosystem uranu – od wydobywców, przez producentów reaktorów, po spółki energetyczne. Ogranicza to ryzyko specyficzne dla poszczególnych spółek i pozwala śledzić rozwój całego sektora.
☢️Uran fizyczny
Inwestycja w uran fizyczny za pośrednictwem notowanego na giełdzie wehikułu inwestycyjnego, takiego jak Sprott Physical Uranium Trust, zapewnia czystą ekspozycję na cenę spot metalu – bez zależności od wyników spółek czy ryzyk operacyjnych w górnictwie. To dobre rozwiązanie dla tych, którzy chcą mieć bezpośrednią ekspozycję cenową. Główna wada: brak dywidend i regularnych wpływów; stopa zwrotu w całości zależy od wahań cen, co oznacza potencjalnie wysoką zmienność.
Na co zwrócić uwagę – ryzyka
Podsumowanie
Teza inwestycyjna dotycząca uranu na 2026 r. nie ma charakteru czysto spekulacyjnego. Opiera się na dobrze udokumentowanej zbieżności trzech długoterminowych, strukturalnych sił: globalnej transformacji energetycznej, która zdecydowanie przywraca energetyce jądrowej rolę filaru dekarbonizacji; rewolucji sztucznej inteligencji, tworzącej bezprecedensowy, stabilny i ogromny popyt na energię elektryczną; oraz ograniczeń po stronie podaży, które strukturalnie nie pozwalają zaspokoić popytu przed końcem dekady.
O wyjątkowej sile obecnego cyklu decyduje różnorodność jego czynników napędowych. W przeciwieństwie do szczytu z 2007 r., w dużej mierze napędzanego spekulacją i wzrostem w Azji, obecny supercykl jest jednocześnie wspierany przez zobowiązania międzynarodowe i instytucjonalne przyjęte na COP28, duże kontrakty na energię zawierane przez firmy Big Tech, ponadpartyjne polityki publiczne (ustawa ADVANCE, unijna taksonomia zrównoważonego finansowania) oraz twarde fundamenty popytu i podaży.
Szokujące prognozy na 2026 rok
-
-
Szokujące prognozy
Model sztucznej inteligencji obejmuje stanowisko CEO w spółce z listy Fortune 500
Charu Chanana
Główny strateg inwestycyjny
-
Szokujące prognozy
Pekin podważa dominację dolara wprowadzając „złotego juana”
Charu Chanana
Główny strateg inwestycyjny
-
Szokujące prognozy
Pomimo obaw, wybory w połowie kadencji w USA w 2026 r. przebiegają stabilnie
John J. Hardy
Dyrektor ds. analiz makroekonomicznych
-
Szokujące prognozy
Leki na otyłość dla każdego - nawet dla zwierząt domowych
Jacob Falkencrone
Dyrektor ds. strategii inwestycyjnych
-
Szokujące prognozy
„Głupia” sztuczna inteligencja wywołuje straty warte biliony dolarów
Jacob Falkencrone
Dyrektor ds. strategii inwestycyjnych
-
Szokujące prognozy
Przyspieszony przełom kwantowy: przedwczesny Q-Day destabilizuje kryptorynek i globalne finanse
Neil Wilson
Investor Content Strategist
-
Szokujące prognozy
SpaceX ogłasza IPO, dając potężny impuls rynkom kosmicznym.
John J. Hardy
Dyrektor ds. analiz makroekonomicznych
-
Szokujące prognozy
Ślub Taylor Swift-Kelce napędza globalny wzrost gospodarczy
John J. Hardy
Dyrektor ds. analiz makroekonomicznych
-
Szokujące prognozy
Gdy Polska zatrzymała się na 72 godziny
Aleksander Mrózek
VIP Relationship Manager
Skoordynowany cyberatak na infrastrukturę energetyczną w pierwszych tygodniach zimy przejmuje kontro...