Za pomocą jednego rachunku Saxo można korzystać z obu naszych platform.
Niedobory oleju napędowego: dlaczego gospodarka światowa ma więcej powodów do obaw niż tylko rosnące ceny benzyny
Towary 5 min na przeczytanie
Najważniejsze informacje:
- Olej napędowy jest podstawą globalnego transportu, rolnictwa i przemysłu, dlatego ma dla gospodarki światowej znacznie większe znaczenie niż benzyna.
- Zakłócenia dostaw z Bliskiego Wschodu oraz niższy eksport z Rosji dodatkowo uszczupliły podaż na już i tak napiętym rynku produktów rafineryjnych.
- Ograniczone moce przerobowe rafinerii i uszczuplone zapasy utrudniają szybką reakcję na niedobory.
- Utrzymujące się wysokie ceny oleju napędowego stanowią poważne ryzyko dla wzrostu gospodarczego i wywierają silną presję na inflację, nawet jeśli ceny ropy naftowej zaczną spadać.
Dlaczego olej napędowy ma większe znaczenie niż benzyna
Podczas gdy rosnące ceny benzyny uderzają głównie w kierowców, olej napędowy odgrywa znacznie szerszą i ważniejszą rolę w gospodarce światowej. Napędza ciężarówki, maszyny rolnicze, sprzęt budowlany i sprzęt górniczy, a pokrewne mu tzw. destylaty średnie są wykorzystywane w żegludze, lotnictwie oraz do ogrzewania.
W konsekwencji wyższe ceny oleju napędowego bezpośrednio podnoszą koszty produkcji i transportu towarów — od żywności i surowców po dobra przemysłowe. Dlatego jest on szczególnie silnym czynnikiem proinflacyjnym, a skutki wykraczają daleko poza sam sektor energetyczny.
Dlaczego brakuje oleju napędowego?
Obecny niedobór to efekt splotu zakłóceń w pracy rafinerii, spadku eksportu i uszczuplonych zapasów. Konflikt na Bliskim Wschodzie poważnie ograniczył produkcję w regionie i dostawy produktów rafineryjnych, a ataki na rosyjskie rafinerie oraz restrykcje eksportowe dodatkowo zmniejszyły globalną podaż.
Co istotne, odbudowa eksportu ropy naftowej nie przekłada się automatycznie na większą dostępność oleju napędowego. Rafinerie potrzebują odpowiednich gatunków ropy, wystarczających mocy przerobowych i sprawnej infrastruktury, aby produkować wymagane ilości. Tych ograniczeń nie da się wyeliminować z dnia na dzień.
Tymczasem niskie już wcześniej poziomy zapasów sprawiają, że rynek jest wyjątkowo podatny na kolejne zakłócenia — co pomaga wyjaśnić, dlaczego ceny oleju napędowego i marże rafineryjne utrzymują się na bardzo wysokich poziomach.
Większe zagrożenie dla inflacji i wzrostu
W przypadku benzyny kierowcy mogą ograniczyć jazdę do niezbędnych podróży, natomiast popyt na olej napędowy trudno szybko ograniczyć. Towary wciąż trzeba przewozić, plony zbierać, a fabryki utrzymywać w ruchu.
To tworzy potencjalnie niebezpieczne połączenie utrzymującej się presji inflacyjnej i słabszej aktywności gospodarczej. Wyższe koszty oleju napędowego przenoszą się wzdłuż łańcuchów dostaw, podbijając ceny zarówno dla firm, jak i konsumentów.
Kluczowa różnica w obecnym kryzysie energetycznym polega więc nie tylko na tym, ile ropy świat potrafi wydobyć i wyeksportować, ale na tym, ile gotowych paliw rafinerie są w stanie dostarczyć.
Dopóki podaż produktów rafineryjnych się nie odbuduje, same spadające ceny ropy mogą przynieść globalnej gospodarce tylko ograniczoną ulgę.
