Dieprode dag voor de beurs
Aandelen
Samenvatting: De beurs kreeg donderdag flinke klappen, terwijl de VIX bijna 70% omhoog schoot. Wat veroorzaakte deze plotselinge verkoopgolf en wat betekent dit voor beleggers?
Level: Starter
Dit betreft een marketinguiting.
Het was donderdag opnieuw een onrustige dag op de markt. Vooral technologieaandelen stonden zwaar onder druk. De Nasdaq verloor 5,5%, de grootste daling in één dag sinds april 2025. Daarmee staat de index inmiddels bijna 12% onder de recordstand van begin oktober en bevindt deze zich officieel in een correctie.
De klappen waren nog groter bij chipaandelen. De Philadelphia Semiconductor Index verloor maar liefst 12,2%. Ook de Nederlandse chippers ASML, ASMI en BESI werden meegesleurd in de verkoopgolf.
De aanleiding? Beleggers maken zich steeds meer zorgen over de toekomst van de enorme AI-investeringen. Vooral de Amerikaanse verkiezingsuitslag heeft die onzekerheid verder aangewakkerd.
De beurs kleurt dieprood
De verkoopgolf was vooral zichtbaar bij bedrijven die de afgelopen jaren sterk hebben geprofiteerd van de investeringen in AI.
Aandeel | Koersreactie 5 november |
|---|---|
NVIDIA | −9,3% |
Broadcom | −10,4% |
Micron Technology | −17,5% |
Advanced Micro Devices | −17,3% |
SanDisk | −22,0% |
Marvell Technology | −16,4% |
Taiwan Semiconductor Manufacturing Company | −10,8% |
Bron: SaxoInvestor, Amerikaanse slotkoersen van 5 november 2026.
Ook buiten de chipsector werden grote verliezen geleden. De S&P 500 daalde met 4,4% en de Dow Jones verloor 3,4%. Daarmee verdampte een groot deel van de koerswinst die woensdag nog was geboekt na de Amerikaanse tussentijdse verkiezingen.
VIX schiet bijna 70% omhoog
De onrust op de beurs is ook duidelijk zichtbaar in de VIX, beter bekend als de angstindex. Deze index meet de verwachte beweeglijkheid van de Amerikaanse S&P 500 op basis van optieprijzen. Donderdag schoot de VIX met maar liefst 69,7% omhoog, van 16,61 naar 28,18 punten.
Zo'n enorme stijging is bijzonder zeldzaam. Sinds 1990 is de VIX slechts twee keer eerder op één dag nog harder gestegen: in februari 2018 (+115,6%) en december 2024 (+74%). De stijging van donderdag is daarmee de op twee na grootste ooit gemeten. Dat onderstreept hoe snel de onrust op Wall Street is toegenomen. (Yahoo finance - d.d 5 november)
Verkiezingsuitslag zorgt voor nieuwe zorgen
Een belangrijke aanleiding voor de onrust is de grote overwinning van de Democraten tijdens de Amerikaanse tussentijdse verkiezingen. De partij won beide kamers van het Congres en boekte daarnaast overwinningen in verschillende belangrijke staten. Beleggers vrezen dat dit kan leiden tot strengere regels voor de bouw van nieuwe AI-datacenters.
Die datacenters gebruiken enorme hoeveelheden elektriciteit en water. In verschillende Amerikaanse regio's groeit daarom de weerstand tegen nieuwe projecten, vooral vanwege de gevolgen voor energieprijzen en de lokale infrastructuur. Verschillende Democratische politici pleiten voor strengere voorwaarden en in sommige gevallen zelfs een tijdelijke bouwstop voor nieuwe datacenters. Het is nog onduidelijk hoeveel van deze plannen daadwerkelijk worden ingevoerd.
Toch kan de impact voor de chipsector groot zijn. Wanneer de uitbreiding van datacenters vertraagt, kan dat uiteindelijk ook de vraag naar AI-processors, geheugenchips en chipmachines afremmen.
--> Kijk het webinar terug: Amerikaanse midterms 2026 met Michiel Vos
--> Of lees: Wat betekent de Democratische overwinning voor beleggers? 13 vragen en antwoorden. | Saxo
Nederlandse chippers hebben het ook zwaar
Ook op het Damrak gingen de chipaandelen hard onderuit. ASML verloor 6,6%, ASM International 7,0% en BESI 7,3%.
| Aandeel | Slotkoers | Koersreactie |
|---|---|---|
| ASML | €1.250,00 | −6,6% |
| ASM International | €635,80 | −7,0% |
| BESI | €140,90 | −7,3% |
Bron: SaxoInvestor, slotkoersen van 5 november 2026.
Dat de Nederlandse chippers worden meegesleurd, is niet zo vreemd. Alle drie profiteren ze van investeringen in data-centers. ASML levert machines waarmee chips worden geproduceerd, ASMI richt zich onder andere op technologie voor het aanbrengen van dunne materiaallagen en BESI levert machines voor het assembleren en verbinden van chips.
Wanneer beleggers vrezen dat de investeringen in AI-infrastructuur minder snel groeien, raakt dat dus mogelijk de gehele toeleveringsketen. Overigens zijn deze zorgen niet nieuw. Ook in oktober stonden de Nederlandse chippers meerdere keren onder druk door de hoge rente en twijfels over de houdbaarheid van AI-investeringen.
Waar moeten beleggers op letten?
De komende periode zijn vooral drie ontwikkelingen belangrijk.
Ten eerste zal duidelijk moeten worden welke maatregelen de Democraten daadwerkelijk willen invoeren rond AI-datacenters. Strengere regelgeving kan de bouw vertragen, maar voorlopig is nog onzeker hoe groot de impact wordt.
Daarnaast blijven de investeringsplannen van grote technologiebedrijven belangrijk. Vooral de uitgaven van Microsoft, Alphabet, Amazon en Meta geven inzicht in de toekomstige vraag naar AI-infrastructuur.
Tot slot verdienen de waarderingen en financieringsrisico's aandacht. Wanneer de verwachte groei tegenvalt of bedrijven moeite krijgen om nieuwe projecten te financieren, kunnen de koersen verder onder druk komen te staan.
Daar staat tegenover dat de vraag naar AI-rekenkracht voorlopig groot blijft. Een forse koersdaling betekent daarom niet automatisch dat de langetermijnvooruitzichten van de sector fundamenteel zijn verslechterd.
Kortom
De forse verkoopgolf op de beurs komt voort uit een combinatie van politieke onzekerheid en zorgen over de hoge verwachtingen voor AI.
Vooral de mogelijke vertraging van de bouw van Amerikaanse datacenters raakt een gevoelige snaar. De chipsector heeft de afgelopen jaren sterk geprofiteerd van deze investeringen en beleggers vrezen dat de groei minder vanzelfsprekend wordt.
Voor beleggers draait het nu vooral om de vraag of de enorme AI-investeringen kunnen blijven groeien én voldoende rendement opleveren. Zolang daar onzekerheid over bestaat, kunnen de koersschommelingen in de chipsector groot blijven.
=> Lees ook: 9 tips voor het omgaan met onrust op de beursEerstvolgende webinars
- Dinsdag 17 november 2026: Slimme eindejaarstips met FiscAlert 2026-2027
- Woensdag 9 december 2026: De toppers & floppers voor 2027 (met IEX)
Beleggen kent risico’s, uw inleg kan minder waard worden.
De informatie op deze pagina is niet bedoeld als individueel beleggingsadvies of als een individuele aanbeveling tot het doen van bepaalde beleggingen. De beloning van de auteur van dit artikel staat/stond/zal niet direct of indirect in relatie (staan) met zijn specifieke aanbevelingen of standpunten. Ondanks het feit dat Saxo Nederland alle zorgvuldigheid in acht neemt bij het samenstellen en onderhouden van deze pagina's, en daarbij gebruik maakt van bronnen die betrouwbaar geacht worden, kan Saxo Nederland niet instaan voor de juistheid, volledigheid en actualiteit van de geboden informatie. Indien u zonder verificatie of advies gebruikmaakt van de verstrekte informatie, doet u dat voor eigen rekening en risico. Aan de informatie op deze pagina's kunnen geen rechten worden ontleend. Saxo Nederland is een handelsnaam van Saxo Bank A/S. Beleggen brengt risico’s met zich mee. Uw inleg kan minder waard worden. Meer informatie over de specifieke productrisico’s kunt u lezen op de productpagina’s.