Waarom dalen ASML en Besi? Beleggers schrikken van mogelijke Chinese chipmachines

Dit betreft een marketinguiting.

---

In het kort

• ASML verloor in twee handelsdagen ruim 10%; ook Besi en ASMI daalden fors.
• China zou dit jaar de eerste zelfontwikkelde DUV-chipmachines willen leveren. De vraag is of de Chinese machines wel zo geavanceerd en betrouwbaar zullen zijn als die van ASML.
• Analisten verwachten voorlopig geen grote gevolgen voor de resultaten van ASML. Verdere Amerikaanse exportbeperkingen zouden een groter risico kunnen vormen.

---

De Nederlandse chipsector kreeg deze week een flinke tik op de beurs.

ASML, Besi en ASMI verloren in korte tijd meerdere procenten, nadat berichten verschenen dat een Chinees staatsgesteund bedrijf dit jaar de eerste zelfontwikkelde chipmachines wil leveren aan Chinese chipfabrikanten.

Dit kwam naar buiten via techpublicatie The Information (of zie Reuters zonder paywall), dat zich baseerde op anonieme bronnen. Volgens het bericht zou een Chinees bedrijf dit jaar beginnen met de productie van – pas op, scrabblewoord – DUV-immersielithografiemachines. De naam van het bedrijf werd niet bekend gemaakt.

Het nieuws zorgde direct voor onrust op de beurs. ASML verloor dezelfde dag nog ruim 8%, terwijl ook Besi en ASMI fors daalden. Een dag later zette de koersdaling door, ondanks een licht stijgende AEX. Beleggers vrezen dat China op termijn minder afhankelijk wordt van westerse chiptechnologie. Daarmee zou een belangrijke groeimarkt voor Nederlandse bedrijven kunnen afnemen.

Buiten Nederland werden overigens net zo zeer wat tikken geïncasseerd: ook AI-spelers als AMD en Micron kregen een koersknauw.

China zet een volgende stap

Dat China probeert zelf chipmachines te ontwikkelen, is niet nieuw. Door de Amerikaanse exportbeperkingen kan het land steeds moeilijker de meest geavanceerde apparatuur uit het Westen kopen. Daardoor investeert China al jaren fors in een eigen chipindustrie.

De eerste DUV-machines zouden later dit jaar geleverd worden aan Chinese chipproducenten. Voorlopig gaat het nog om kleine aantallen: vijf machines dit jaar en mogelijk ongeveer twintig in 2027.

Ter vergelijking: ASML leverde vorig jaar ongeveer 130 vergelijkbare DUV-systemen en verkocht er 279 (volgens hun jaarrapport).

DUV is niet hetzelfde als EUV

Belangrijk is dat de Chinese machines gebruikmaken van DUV-technologie (Deep Ultraviolet). DUV is een chiptechnologie die wordt gebruikt voor de productie van veel bestaande halfgeleiders, maar niet meer voor de meest geavanceerde AI-chips.

Voor die nieuwste generatie chips is EUV-technologie (Extreme Ultraviolet) nodig.

En op dat gebied heeft ASML wereldwijd nog altijd een unieke positie. Het bedrijf is de enige producent van EUV-machines en lijkt nog wel even over de technologische voorsprong te kunnen beschikken.

Want, hoewel China ook werkt aan een eigen EUV-machine, bevindt die technologie zich volgens de beschikbare informatie van The Information nog in de prototypefase.

Een werkende machine is nog geen concurrerend product

Volgens verschillende analisten onderschat de markt hoe complex het is om een chipmachine te bouwen die ook daadwerkelijk concurreert met de bestaande partijen.

Bekijk bijvoorbeeld dit (Engelstalige) fragment van CNBC:

Vrij vertaald en samengevat: een machine moet niet alleen technisch werken, maar ook jarenlang betrouwbaar presteren en op grote schaal chips kunnen produceren met een zeer hoog rendement. Daarnaast is massaproductie van zulke complexe systemen een uitdaging op zich.

Het is daarom maar de vraag of dit op de korte termijn echt een tegenstander kan zijn voor bijvoorbeeld ASML.

Elders ligt een ander risico

Tot zo ver het risico van een Chinese chipmachine zelf. Er is echter nog een ander risico: dat de Verenigde Staten de exportbeperkingen verder aanscherpen.

ASML mag zijn meest geavanceerde EUV-machines en een deel van de DUV-machines nu al niet aan Chinese klanten leveren. En mochten de beperkingen verder worden uitgebreid, dan kan dat Chinese chipbedrijven juist stimuleren sneller over te stappen op binnenlandse alternatieven. Ook als die nog niet zo goed zouden presteren.

Vervolgens kan die praktijkervaring de Chinese fabrikanten helpen hun machines extra snel te verbeteren.

En waarom dalen ASMI en Besi eigenlijk mee?

Ook Besi en ASMI kregen een flinke koersdaling te verwerken, hoewel beide bedrijven geen lithografiemachines maken zoals ASML. Ontwikkelingen in het ene onderdeel van de AI- en chipsector lijken vaak ook andere onderdelen te raken, bijvoorbeeld omdat men denkt dat China ook op andere onderdelen vooruitgang maakt. En ook die mogelijke Amerikaanse exportbeperkingen kunnen voor onrust zorgen.

En misschien was het ook wel een moment om wat winst te nemen. Immers, zelfs na de afgelopen twee dagen staan de drie Nederlandse chippers namelijk year-to-date nog steeds op een stevige plus: Besi +43% ASMI +34%, en ASML +49% (peildatum 29 juli, 10:00 uur). Dat maakt het voor sommige beleggers makkelijker om even een stapje terug te doen.

In ieder geval betekenen de ontwikkelingen vooralsnog niet automatisch dat de vooruitzichten zelf zijn veranderd. BESI en ASML kwamen eerder al met goede cijfers, en ASMI deed dat gisteravond, zoals u kunt lezen in deze drie artikelen:

=> Lees ook: Recordcijfers voor ASMI, maar Nederlandse chippers blijven dalen
=> Lees ook: Besi ziet AI-vraag verder toenemen, maar aandeel opent lager na kwartaalcijfers
=> Lees ook: DeAandeelhouder: "Spectaculaire cijfers ASML"

Kortom

De forse koersdalingen van ASML, Besi en ASMI laten zien hoe gevoelig de chipsector is voor nieuwsschokken.

Hoewel de ontwikkeling van Chinese DUV-machines een stap is om in de gaten te houden, verwachten analisten voorlopig geen grote gevolgen voor de marktpositie van ASML. De Nederlandse chipmachinefabrikant behoudt volgens hen nog altijd een ruime voorsprong op het gebied van de meest geavanceerde EUV-technologie.

Voor beleggers is het daarom verstandig om niet alleen naar de krantenkoppen te kijken, maar ook naar de onderliggende ontwikkelingen. De vraag is niet alleen hoe snel China technologisch terrein wint, maar vooral of Chinese bedrijven die technologie ook op grote schaal betrouwbaar kunnen produceren én hoe toekomstige Amerikaanse exportbeperkingen de markt zullen beïnvloeden.

Bent u geschrokken van de bewegingen op de beurs? Lees dan:
=> 9 tips voor het omgaan met onrust op de beurs


Disclaimer: zowel Saxo als de auteur hebben geen long of short positie in een van de genoemde aandelen van meer dan 0,5% van de marktkapitalisatie.