De beurs daalt fors. Moet u uw portefeuille bijsturen?

Wat gebeurde er op de markten?

Wall Street beleefde op 5 november de zwaarste verkoopgolf in maanden. De Nasdaq 100 kelderde met 6,4%, waardoor ongeveer 2.500 miljard dollar aan beurswaarde verdampte. De S&P 500 daalde met 4,4% en de Philadelphia Semiconductor Index verloor 12,2%.

De verkoopgolf sloeg over naar Azië, vooral naar de beurzen van Zuid-Korea, Taiwan en Japan, waar chipbedrijven zwaar doorwegen.

Maar niet alle beleggingen deelden in de malaise.

• Amerikaanse staatsobligaties stegen: Beleggers zochten veiligheid uit bezorgdheid over de groei en een mogelijke vertraging van de AI-investeringen. Daardoor daalden de obligatierentes.

• Goud liet een gemengd beeld zien: Lagere rentes en onzekerheid over het beleid kunnen steun bieden. Tegelijk kunnen verkopen om cash vrij te maken op de goudprijs wegen.

• De yen en de Zwitserse frank werden sterker: Deze traditioneel defensieve munten profiteerden doordat beleggers hun risico afbouwden.

• Sommige aandelen buiten het AI-thema hielden beter stand: Bepaalde bedrijven kregen steun van sterke resultaten en bedrijfsspecifieke ontwikkelingen. Toch bleef de brede verkoopgolf op de aandelenmarkten lang niet beperkt tot technologie.

Die uiteenlopende prestaties onderstrepen een belangrijk punt: beleggers keren niet noodzakelijk alle beleggingskansen de rug toe. Ze herbekijken vooral welke risico's ze bereid zijn te nemen.

1. Waarom dalen de markten zo scherp?

De directe aanleiding is de toenemende onzekerheid over AI-regelgeving nadat de Democraten de controle over beide kamers van het Congres veroverden. Maar de onderliggende zorgen bouwen zich al maanden op.

Technologieaandelen begonnen aan deze verkoopgolf met hoge waarderingen, enorme investeringsverplichtingen en steeds meer vragen over het rendement van AI-investeringen.

Een Congres onder Democratische controle zou op drie terreinen strenger kunnen toezien:

• Toezicht op AI: Meer aandacht voor concurrentie, gegevensbescherming, de veiligheid van AI-modellen en consumentenbescherming.

• Uitbreiding van datacenters: Strengere controle op elektriciteitsverbruik, netkosten, watergebruik en vergunningen kan de kosten verhogen en projecten vertragen.

• Rendement op investeringen: Onzekerheid over regelgeving kan beleggers terughoudender maken om een snelle uitbreiding van AI-infrastructuur te financieren zolang duidelijker bewijs van winstgevendheid uitblijft.

Dat is niet hetzelfde als een uitgesproken anti-AI-beleid. Het behoud van het Amerikaanse technologische leiderschap, vooral tegenover China, blijft een strategische prioriteit.

De verkiezingsuitslag is een aanleiding om waarderingen te herzien. Het dieperliggende probleem is dat de markten steeds minder bereid zijn AI-uitgaven te belonen zonder een geloofwaardig vooruitzicht op rendement.

De snelheid van de verkoopgolf hangt ook samen met de grote concentratie van beleggers in dezelfde posities en het gebruik van hefboomfinanciering. Wanneer het sentiment omslaat, kunnen gedwongen verkopen de koersdalingen versterken, ook als de winstverwachtingen op dat moment veel minder sterk veranderen.

2. Zijn de fundamentele vooruitzichten van bedrijven echt van de ene dag op de andere veranderd?

Niet in de mate die de snelheid van de beursdaling doet vermoeden.

De vraag naar AI, de bestaande infrastructuur en de technologische mogelijkheden zijn niet van de ene dag op de andere verdwenen. Veel toonaangevende technologiebedrijven beschikken nog altijd over aanzienlijke kasstromen, een gevestigde klantenbasis en belangrijke concurrentievoordelen.

Wat wel snel veranderde, was het marktsentiment en de inschatting van beleggers over toekomstige groei, regelgevingsrisico's en de waarderingen die ze bereid zijn te betalen.

Dat onderscheid is belangrijk: een bedrijf kan fundamenteel sterk blijven terwijl de aandelenkoers fors daalt, zeker wanneer veel beleggers tegelijk dezelfde posities afbouwen en daarbij ook hefboomfinanciering speelt.

Als beperkingen de bouw van nieuwe datacenters echter aanzienlijk vertragen of de AI-uitgaven terugdringen, moeten de winstverwachtingen mogelijk op termijn worden bijgesteld.

De verkoopgolf lijkt een combinatie van reële onzekerheid en versterkte verkoopdruk te weerspiegelen, eerder dan een plotse ineenstorting van de fundamentele bedrijfsprestaties.

3. Loopt de AI-boom ten einde?

Nee. Maar mogelijk verschuift de aandacht van de hausse in AI-investeringen naar de winstgevendheid ervan.

Wij zien de ontwikkeling van AI in drie fasen: chips, infrastructuur en uiteindelijk de toepassing van AI en de bijbehorende productiviteitswinst. De markten bevinden zich nu in de overgang van een sterke uitbouw van infrastructuur naar een fase waarin bedrijven tastbare rendementen op hun AI-investeringen moeten aantonen. Ondanks de zware infrastructuurinvesteringen blijft de productiviteitswinst voorlopig echter beperkt. Daardoor verloopt die overgang bijzonder volatiel.

Beleggers kunnen binnen het AI-thema drie groepen onderscheiden:

De volgende fase kan steeds meer in het voordeel spelen van bedrijven die AI toepassen, terwijl ook bepaalde gevestigde marktleiders aantrekkelijk kunnen blijven.

4. Kunnen de markten verder dalen, of nadert de bodem?

Verdere dalingen zijn mogelijk, maar extreme verkoopdruk kan ook de voorwaarden scheppen voor een herstel.

Scherpe beursdalingen weerspiegelen vaak een combinatie van angst, gedwongen verkopen en een verslechterend sentiment. Zodra die verkoopdruk afneemt, kunnen de markten snel opveren, soms nog voordat het economische nieuws duidelijk verbetert.

Een technisch herstel betekent echter niet noodzakelijk dat een duurzaam herstel is ingezet. Correcties kunnen meerdere weken of maanden aanhouden, vooral wanneer ook de winstverwachtingen neerwaarts worden bijgesteld.

De cruciale vraag is of de verkoopdruk begint af te nemen terwijl de winstverwachtingen van bedrijven overeind blijven.

Beleggers mogen een scherpe daling niet verwarren met een gegarandeerde koopkans. Maar ze hoeven evenmin aan te nemen dat een extreme marktbeweging het einde van de beleggingscyclus inluidt.

5. Is dit het begin van een berenmarkt?

Het is te vroeg om die conclusie te trekken.

Voorlopig draait de directe schok vooral om de AI-investeringscyclus, onzekerheid over regelgeving en de grote concentratie van beleggers in dezelfde posities. De verkoopgolf heeft zich wel al breder verspreid.

Het zou zorgwekkender worden als de zwakte ook doorwerkt in de bedrijfswinsten, kredietvoorwaarden, werkgelegenheid en economische groei.

Beleggers moeten een onderscheid maken tussen een correctie van de waarderingen en een bredere verslechtering van de economische fundamenten.

6. Moeten beleggers alles verkopen en overstappen naar cash?

Voor de meeste langetermijnbeleggers kan een alles-of-nietsbeslissing tijdens extreme volatiliteit meer problemen veroorzaken dan oplossen.

Wie alles verkoopt, moet zowel het uitstapmoment als het latere instapmoment juist inschatten. Markten kunnen scherp opveren, waardoor het moeilijk kan zijn om na een paniekverkoop opnieuw in te stappen.

In plaats daarvan kunnen beleggers nagaan of hun portefeuille nog aansluit bij hun beleggingshorizon, financiële doelstellingen en vermogen om verliezen op te vangen.

Wie met een te grote hefboom werkt, sterk geconcentreerde posities heeft of op korte termijn cash nodig heeft, moet mogelijk actiever risico afbouwen.

Het doel is niet om volatiliteit uit te sluiten, maar om ervoor te zorgen dat de portefeuille ertegen bestand is.

7. Biedt de verkoopgolf koopkansen in Amerikaanse technologie?

Ja, maar selectiviteit blijft belangrijk. Een lagere aandelenkoers alleen maakt een aandeel nog niet aantrekkelijk.

Binnen de Amerikaanse technologiesector kijken sommige beleggers richting winstgevende AI-marktleiders met sterke balansen, een gevestigde klantenbasis en duurzame kasstromen.

Opvallend is dat strengere beperkingen op de bouw van nieuwe datacenters ook een onbedoeld gevolg kunnen hebben: bestaande infrastructuur kan waardevoller worden.

Bedrijven zoals Microsoft, Alphabet en Amazon beschikken al over aanzienlijke rekencapaciteit. Als het moeilijker wordt om nieuwe capaciteit te bouwen, kunnen deze gevestigde spelers profiteren van hogere toetredingsdrempels en mogelijk meer prijszettingsmacht.

Beperkingen op de uitbreiding van AI-capaciteit kunnen dus het concurrentievoordeel versterken van bedrijven die die capaciteit al bezitten.

Dat is echter niet gegarandeerd. Regelgeving kan zich ook richten op dominante platformbedrijven, terwijl lagere totale AI-investeringen op de vraag en winstgevendheid kunnen wegen.

Er zit een groot risico in infrastructuurbedrijven met een hoge schuldenlast waarvan de groei afhankelijk is van aanhoudende investeringen en toegang tot financiering.

Beleggers kijken best naar kwaliteit en een geleidelijke opbouw van posities, in plaats van te proberen de exacte beursbodem te voorspellen.

8. Hoe kan ik mijn portefeuille spreiden buiten Amerikaanse technologie?

Spreiding is vooral belangrijk wanneer meerdere beleggingen afhankelijk zijn van dezelfde AI-infrastructuurcyclus.

Twee mogelijkheden verdienen aandacht:

• China: mogelijk voordeel bij tragere Amerikaanse AI-investeringen: Als de uitbreiding van AI-infrastructuur in de VS sterker wordt beperkt, kan de relatieve concurrentiepositie van China verbeteren. Binnenlandse steun voor technologie en inspanningen om zelfvoorzienend te worden in halfgeleiders zijn bijkomende positieve factoren. Chinese internetplatforms bieden ook blootstelling aan e-commerce, reclame en digitale diensten. De zwakke binnenlandse vraag, onzekerheid over regelgeving en geopolitieke spanningen blijven wel risico's.

• India: groei buiten het AI-thema: De Indiase binnenlandse consumptie, bankensector en infrastructuur bieden blootstelling aan groei die minder rechtstreeks afhankelijk is van de wereldwijde AI-investeringen. Lagere olieprijzen en een zwakkere Amerikaanse dollar kunnen extra steun bieden, al blijven de waarderingen een beperkende factor.

Spreiding gaat bovendien verder dan aandelen alleen:

• Andere sectoren: Gezondheidszorg, nutsbedrijven, consumentgerichte bedrijven en bepaalde financiële ondernemingen kunnen andere bronnen van winstgroei bieden.

• Obligaties: Kwaliteitsobligaties kunnen inkomsten opleveren en mogelijk een buffer vormen wanneer de groeiverwachtingen verzwakken. Aanhoudende inflatie blijft echter een risico.

• Goud: Kan spreiding bieden bij onzekerheid over valuta's en beleid, al kunnen gedwongen verkopen de defensieve eigenschappen tijdelijk naar de achtergrond drukken.

• Cash: Biedt flexibiliteit en vermindert de druk om beleggingen te verkopen tijdens onrust op de markten. Een te grote cashpositie kan op langere termijn wel gemiste rendementskansen betekenen.

Belangrijk: zelfs meerdere aandelen-ETF's bieden mogelijk onvoldoende spreiding als ze sterk zijn blootgesteld aan dezelfde grote technologiebedrijven.

Het doel is om de bronnen van het portefeuillerendement te spreiden, niet simpelweg het aantal beleggingen te verhogen.

9. Hoe kunnen beleggers hun portefeuille nu positioneren?

Daar bestaat geen eenduidig antwoord op. De juiste aanpak hangt af van wat beleggers al bezitten, hun beleggingshorizon en hun vermogen om verdere verliezen op te vangen.

Uw actieplan bij een beursdaling

10. Wat moeten beleggers nu in de gaten houden?

Vier ontwikkelingen zullen mee bepalen of de markten kunnen stabiliseren:

1. AI-regelgeving: Worden voorstellen omgezet in afdwingbare beperkingen, en welke bedrijven zouden daar het sterkst door worden geraakt?

2. AI-uitgaven en bedrijfswinsten: Houden de grote technologiebedrijven hun investeringsplannen aan, en blijven de winstverwachtingen overeind?

3. Positionering op de markten: Nemen de gedwongen verkopen en de volatiliteit af, en vermindert de concentratie van beleggers in dezelfde posities?

4. Marktbreedte en kredietvoorwaarden: Blijft de zwakte geconcentreerd rond AI, of verspreidt ze zich naar de bredere economie?

Een duurzaam herstel zou overtuigender zijn als het gepaard gaat met stabiliserende winstverwachtingen, afnemende verkoopdruk en een herstel dat door meer aandelen wordt gedragen.

Conclusie: blijf kalm, maar blijf niet stilstaan

De verkoopgolf is hevig, en beleggers mogen de mogelijkheid van verdere dalingen niet negeren.

Maar het is even belangrijk te beseffen dat een scherpe daling van de aandelenkoersen niet betekent dat de onderliggende beleggingsvooruitzichten van de ene dag op de andere in dezelfde mate zijn verslechterd.

Het marktsentiment kan veel sneller veranderen dan de fundamentele bedrijfsprestaties. Wanneer hefboomfinanciering en een sterke concentratie in dezelfde posities die omslag versterken, kunnen koersbewegingen extreem worden.

Voor langetermijnbeleggers is noch verkopen in paniek, noch zonder onderscheid bijkopen na een daling het antwoord.

Het gaat erom de concentratie in de portefeuille te herbekijken, voldoende liquiditeit te bewaken, de bronnen van rendement te spreiden en selectief gebruik te maken van aantrekkelijkere waarderingen.

We hoeven niet pessimistisch te zijn over AI om voorzichtig te zijn met de waarderingen. En we hoeven niet negatief te zijn over aandelen om te erkennen dat portefeuilles mogelijk meer evenwicht nodig hebben.

Het doel is niet om de volgende marktbeweging te voorspellen, maar om een portefeuille op te bouwen die ertegen bestand is.